Σε μια εποχή που οι θαλάσσιες οδοί, οι ενεργειακοί δρόμοι και τα υποθαλάσσια καλώδια έχουν μετατραπεί από κρίκους της εφοδιαστικής αλυσίδας σε εργαλεία γεωπολιτικής πίεσης, τα ναυπηγεία αναδεικνύονται στο κρίσιμο στοιχείο εθνικής κυριαρχίας που εξασφαλίζει την ασφάλεια και την αυτάρκεια εφοδιασμού των χωρών. Το μήνυμα αυτό υπογράμμισε ο Πάνος Ξενοκώστας, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου ONEX Shipyards & Technologies και Πρόεδρος της Ένωσης Ελληνικών Ναυπηγείων (ΕΕΝ), κατά τη χθεσινή συμμετοχή του σε fireside chat με τον Διευθυντή του naftemporiki.gr, Μιχάλη Ψύλο, στο 10ο Ναυτιλιακό Συνέδριο της Ναυτεμπορικής.
«Η εθνική ασφάλεια ούτε αγοράζεται ούτε εισάγεται. Πρέπει να χτίζεται στη χώρα μας», σημείωσε χαρακτηριστικά. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και ο μετασχηματισμός του Ομίλου ONEX, ο οποίος πλέον δεν περιορίζεται στη ναυπηγική δραστηριότητα, αλλά αναπτύσσεται ως ολοκληρωμένος βιομηχανικός όμιλος που παρέχει λύσεις σε υποδομές και συνδυασμένες μεταφορές, καθώς και σε αμυντικά, εμπορικά και ενεργειακά projects.
Από την Ελλάδα της ηττοπάθειας στην Ελλάδα του «πώς θα γίνει»
Με αφετηρία το πρόσφατο παρελθόν, ο κ. Ξενοκώστας στάθηκε στη μεταστροφή που έχει συντελεστεί στον κλάδο: «Για τριάντα χρόνια οι σκεπτικιστές μας είχαν πείσει ότι δεν μπορούμε να έχουμε ναυπηγεία. Πρέπει να περάσουμε από την Ελλάδα της ηττοπάθειας, του "δεν γίνεται", του "όχι" και του "άστο να κλείσει", στην Ελλάδα του "πώς θα γίνει"», τόνισε. Τα ναυπηγεία του Ομίλου σε Σύρο και Ελευσίνα έχουν ξεπεράσει τις 900 επισκευές πλοίων, με τους Έλληνες εφοπλιστές να αντιπροσωπεύουν περίπου το 80% της δραστηριότητας, γεγονός που, όπως αναγνώρισε, οφείλεται στους εργαζόμενους που «το θέλησαν», στους πλοιοκτήτες που «αγκάλιασαν τα ναυπηγεία μας ως το σπίτι τους» και στη σταθερή στήριξη της κυβέρνησης. Η ίδια λογική, ωστόσο, οφείλει να καθοδηγεί και τη συνέχεια: «Πρέπει να θέλουμε τους Έλληνες εφοπλιστές εδώ επειδή είμαστε ανταγωνιστικοί και καλύτεροι, όχι επειδή μας χρωστάνε χάρη».
Διατλαντικός άξονας: DFC, Hanwha και η Ελλάδα ως κόμβος Δύσης-Ασίας
Αναφερόμενος στη στρατηγική συμφωνία στην Ουάσιγκτον με τη Hanwha Ocean και τη Hanwha Power Systems, αλλά και στη μακροπρόθεσμη συνεργασία με την Αμερικανική Αναπτυξιακή Τράπεζα DFC, ο κ. Ξενοκώστας περιέγραψε την ONEX ως «βιομηχανικό κόμβο όπου συναντιούνται τα συμφέροντα της Δύσης, η αμερικανική τεχνολογική υπεροχή και οι αμερικανικές χρηματοδοτικές λύσεις με την τεχνολογική και ναυπηγική ισχύ της Κορέας — και όλα αυτά γίνονται στη χώρα μας». Η συμφωνία με τη Hanwha, εξήγησε, «κερδίζει για την Ελλάδα ένα gap 30 ετών» και επιτρέπει στον Όμιλο να κατασκευάσει πλοία επιφανείας, υποβρύχια —επανδρωμένα και μη, αμερικανικής τεχνολογίας— καλύπτοντας τη Μεσόγειο, τη Μαύρη Θάλασσα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Σε σχετική ερώτηση για την πιθανότητα ναυπήγησης ελληνικού υποβρυχίου, απάντησε με ευθύτητα: «Αν σήμερα συμφωνούσαμε με το Πολεμικό Ναυτικό, σε 8 με 10 χρόνια θα μπορούσαμε να παραδώσουμε τα πρώτα υποβρύχια». Και πρόσθεσε, αναφερόμενος στη συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας στα αμυντικά προγράμματα: «Η εθνική κυριαρχία δεν είναι ούτε με ποσοστά ούτε με ποσοστώσεις. Είναι με το 100%. Η μόνη διαφορά με το παρελθόν είναι ότι τώρα μπορούμε».
Ευρώπη: «Τα ναυπηγεία είναι μέρος της ναυτιλίας»
Σε μήνυμα προς τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, ο Πρόεδρος της ΕΕΝ άσκησε ευθεία κριτική στις στρεβλώσεις της ευρωπαϊκής βιομηχανικής πολιτικής. «Η Ευρώπη δεν έχει καταλάβει ότι τα ναυπηγεία είναι μέρος της ναυτιλίας», ανέφερε, καλώντας τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα να αντιληφθούν ότι «η ναυπηγική βιομηχανία είναι ταυτόχρονα και εμπορική και ενεργειακή». Στάθηκε στις τάσεις συγκέντρωσης στον ευρωπαϊκό αμυντικό ναυπηγικό κλάδο, σημειώνοντας ότι «τα μονοπώλια πάντα είναι κατά της γενικότερης ανάπτυξης» και ότι δύο-τρεις παίκτες δεν μπορούν να επιδιώκουν να κυριαρχήσουν στα πάντα εις βάρος των υπολοίπων χωρών της Ευρώπης, ενώ ο εμπορικός κλάδος παραμένει «με τη μηχανή σβηστή». «Η Ελλάδα είναι ο νότιος πυλώνας της Ευρώπης. Είναι δυσανάλογο το γεωγραφικό μας εκτόπισμα με το ενεργειακό και γεωπολιτικό», υπογράμμισε, καλώντας την Ευρώπη να αντιμετωπίσει τη χώρα μας ως παραγωγό και εξαγωγέα και όχι μόνο ως καταναλωτή και αγοραστή.
Η Ελευσίνα ως ναυπηγικό, λιμενικό και βιομηχανικό οικοσύστημα
Στην Ελευσίνα, ο Όμιλος αναπτύσσει νέες λιμενικές υποδομές εντός του ναυπηγείου, διευρύνοντας τη συνολική έκταση των εγκαταστάσεων, ενώ παράλληλα έχει υπογράψει συμφωνία αποκλειστικής συνεργασίας με τον Όμιλο AKTOR με στόχο την από κοινού συμμετοχή τους στον επικείμενο διαγωνισμό για την παραχώρηση της εμπορικής εκμετάλλευσης του Λιμένος Ελευσίνας, ανοίγοντας ένα δεύτερο σκέλος ανάπτυξης για την ευρύτερη περιοχή. Σε συνδυασμό με την άμεση πρόσβαση στην Εθνική Οδό και τη σιδηροδρομική σύνδεση που αναμένεται να φτάσει στην Ελευσίνα εντός μηνών, δημιουργείται ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα συνδυασμένων μεταφορών. «Η θάλασσα δεν έχει σύνορα, η θάλασσα δεν έχει διόδια», σημείωσε ο κ. Ξενοκώστας, αμφισβητώντας την εμπεδωμένη αντίληψη ότι η Αττική μπορεί να εξυπηρετείται από ένα και μόνο μεγάλο λιμάνι.
Ναυπήγηση ρυμουλκών: Η ONEX ως κατασκευαστής και πλοιοκτήτης
Σε ό,τι αφορά τη ναυπήγηση ρυμουλκών, ο κ. Ξενοκώστας επιβεβαίωσε ότι η γραμμή παραγωγής των 20 ρυμουλκών (συν 20 σε option) που υλοποιείται στα ναυπηγεία της Ελευσίνας προχωρά κανονικά. Όπως εξήγησε, ο Όμιλος έχει επιλέξει να επενδύσει εξ ιδίων μέσω της ONEX Shipping, ώστε να εξασφαλιστεί η συνεχής λειτουργία της γραμμής παραγωγής χωρίς να ανταγωνίζεται τους operators της αγοράς. Ορισμένα από τα ρυμουλκά έχουν ήδη βρει αγοραστές, με τη MEGATUGS να είναι μεταξύ των πρώτων πελατών της σειράς, καθώς για λογαριασμό της ναυπηγούνται τα δύο πρώτα σκάφη, για τα οποία τοποθετήθηκε η τρόπιδα τον Απρίλιο. Έτσι, οι νέες τεχνολογίες των ρυμουλκών υιοθετούνται από την αγορά ταχύτερα. «Δεν έχουμε άλλη επιλογή, τουλάχιστον στα παιδιά μας να παραδώσουμε αυτά που δεν παρέδωσε η προηγούμενη γενιά: ναυπηγεία και λιμάνια να είναι ελληνικά», κατέληξε.